Nog even dit…
Reacties van lezers, aanvullingen op eerdere artikelen, oproepen en leuke nieuwtjes. Dit zijn zaken die thuishoren in “Nog even dit…”. Heb je ook iets te melden? Laat het ons weten!
Ons mailadres: nieuwsbrief@nvbs.com.
Uit het knipselarchief
De NVBS kent als dochter de Stichting NVBS Railverzamelingen (SNR). De stichting heeft als doel het bewaren van foto’s, prentbriefkaarten, documentatie, spoorbaantekeningen, dia’s, films en krantenknipsels van voornamelijk Nederland en voormalige koloniën. René Janson houdt zich bezig met de krantenknipsels tramwegen Nederland.
Anekdotes over de RTM (6)
Enkele maanden geleden stootte René op een stapel knipsels met artikelen die uiteindelijk in een serie van 70 afleveringen verschenen in het huis-aan-huisblad De Botlek. De artikelen werden geschreven door journalist en oud-politieman Joop van der Hor. Hij tekende onder andere anekdotes op die werden verteld door oud-politieman Fer Huizer. Met toestemming van Fer Huizer worden deze anekdotes in NVBS Actueel gepubliceerd. Die hebben alle betrekking op het tramnet op Voorne-Putten, het net dat het langst door de RTM is geëxploiteerd.
NS gaat lijnnummers invoeren
Bij bus, tram en metro worden vanouds lijnnummers gebruikt. NS heeft besloten dit ook voor treinen te gaan doen. Dat gebeurt met ingang van de dienstregeling 2027. Inmiddels wordt hiermee getest in de reisinformatie op Amersfoort Centraal.
Reizigersorganisatie Rover is blij met deze stap van NS: “Lijnnummers kunnen de reisinformatie, zeker bij werkzaamheden en verstoringen, sterk verbeteren. We zijn blij dat dit nu bij NS wordt ingevoerd en verwachten dat reizigers hier veel profijt van zullen hebben. Het voordeel is dat dan niet alleen de bestemmingen worden genoemd, maar ook het lijnnummer dat erbij hoort. Dat is bijvoorbeeld handig als een deel van de treinen op een traject wel rijdt en een ander deel niet”.
Ontwerpwedstrijd
Met de introductie van de lijnnummers wil NS ook een nieuwe spoorkaart maken waar je de lijnnummers kunt terugvinden. Daarom roept NS iedereen op hiervoor een ontwerp te maken. Het winnende ontwerp komt op stations in Nederland te hangen. Een deskundige jury zal de inzendingen beoordelen. De juryleden zijn Eelco van Asch (Raad van Bestuur NS), Dieuwertje van Egmond (hoofd Reisinformatie NS), Lucie Cotte (NS projectteam Lijnnummers), de directeur van Rover en Mirjam Hooghuis (NS Toegankelijkheid). Tot 14 augustus 2026 kunnen ontwerpen ingestuurd worden naar lijnnummers@ns.nl.

Twee mogelijke weergaven van de lijnnummers in de reisinformatie op station Amersfoort. De definitieve layout wordt de komende maanden ontwikkeld op basis van resultaten van onderzoek onder reizigers. Foto: rover.nl.
De dienstregeling 2027 start medio december. Vanaf dan heeft elke trein een vast lijnnummer. De lijnnummers sluiten aan bij de treinserienummers die al jaren intern worden gebruikt door NS. Reizigers kunnen deze nummers kennen uit het vroegere spoorboekje. Treinserie 600 is straks IC6 tussen Leeuwarden en Den Haag Centraal en treinserie 800 is straks IC8 tussen Leeuwarden en Schiphol Airport. Bij de start van de nieuwe dienstregeling zullen veel treinserienummers echter wel veranderen. Dit doet NS om te zorgen dat de bijbehorende lijnnummers voor reizigers logischer zijn.
Ook in het spoorboekje dat Rover in het najaar uitgeeft zullen de nieuwe treinserienummers en lijnnummers een prominente plek krijgen.
Bron: www.rover.nl, 11 juni 2026
50 jaar Historische Driehoek groots gevierd
SHM Bello Festival
In het eerste weekend van juli 2026 organiseerde de Museumstoomtram Hoorn-Medemblik (SHM) het jaarlijkse Bello Festival. Het thema was dit jaar: 50 jaar Historische Driehoek Hoorn-Medemblik-Enkhuizen. De drie steden aan het IJsselmeer werden via een intensieve dienstregeling met stoomtrams, boot en “snelstoomtrein” met elkaar verbonden.
Avondprogramma vrijdag 3 juli
Op vrijdagavond 3 juli werd in het tramstation van de SHM in Hoorn een veelzijdig avondprogramma gepresenteerd. Alle beschikbare stoomtramlocomotieven van de SHM gaven acte de présence.

Terwijl SHM-loc 7742 “Bello” nog voor de loods staat, staat de SSN 23 023 klaar voor vertrek als pendeltrein naar de voormalige halte Westerblokker.
Stoomlocomotief NS 8107 van de Museum Buurtspoorweg uit 1901 was als gastlocomotief een passende aanvulling op de grote collectie historische locomotieven van de SHM. De Stoom Stichting Nederland (SSN) was met de 125 ton zware stoomlocomotief DB 23 023 speciaal voor dit weekend vanuit Rotterdam-Noord gekomen. De pendeldienst, uitgevoerd door de 23 023 en de 8107, tussen het SHM-tramstation en de voormalige halte Westerblokker, vormde een unieke en zeer gewaardeerde attractie.
Zaterdag 4 en zondag 5 juli
Iedere drie kwartier reed dit weekend een stoomtram tussen Hoorn en Medemblik. In de intensieve dienstregeling waren de eerste vier ritten vanuit Hoorn doorgaande trams, terwijl later op de dag de stoomtrams eindigden op het station Wognum-Nibbixwoud. De passagiers konden daar overstappen om hun reis te vervolgen. Wognum-Nibbixwoud werd daarmee een druk en gezellig lokaal overstapstation, waarbij de modelstoomtractie in de vorm van een modelspoorlijn over het perron een leuke combinatie vormde.

SHM 7742 “Bello” en MBS 8107 staan klaar langs het tramperron in Hoorn.

Aankomst van SHM-diesellocomotief 101 in Opperdoes met een goederentrein uit Twisk.
De stations Twisk en Opperdoes waren voor de geïnteresseerde hobbyist een waar eldorado. Prachtig gelegen in het Noord-Hollandse landschap gaven ze een rustieke historische sfeer van 50 jaar geleden weer. In Opperdoes werd af en toe druk gerangeerd als een tram – en soms zelfs twee trams – op het zijspoor werd geplaatst om een kruisende tram te laten passeren.

SHM 7742 “Bello” is met een aantal goederenwagens vertrokken uit Twisk.
De verschillende goederentrams verspreid over de dag vormden met de prachtige historisch verantwoorde goederenwagens een gewaardeerde afwisseling, waarbij het goederenvervoer tussen Twisk en Opperdoes in het weidse Noord-Hollandse landschap een unieke combinatie liet zien.

SHM-loc 6513 staat gereed met de melktrein in Wognum.
Oude tijden herleven in Noord-Holland
Dat sfeerbepalende goederentrams in een intensieve dienstregeling goed van pas kunnen komen, werd duidelijk toen zaterdagmiddag loc 6513 – gepland als goederentram Wognum-Hoorn – met goederenwagens en al voor de passagierstram werd geplaatst en als een echte ouderwetse gemende tram ook de reizigers zonder tijdverlies van Wognum naar Hoorn mocht vervoeren.

Wognum – C9002 “Jaap” van de Crew2454 is als versterkingsrijtuig op weg naar Hoorn. Op de voorgrond een modelstoomloc van de groep Nienoord Spoorwegen.
De stoomsneltrein tussen het museumtramstation Hoorn en het NS-station Enkhuizen v.v. werd verzorgd door de Stoom Stichting Nederland (SSN). De DB 23 023 en het SSN-reizigersmaterieel vormden aangevuld met de fraaie Railexperts 9904 een unieke combinatie. Elke dag werden drie retourritten SHM Hoorn – Enkhuizen gereden. Omdat niet direct door de wissels vanuit het SHM-tramstation naar Enkhuizen kan worden gereden werd steeds via het perronspoor 3 van het NS-station Hoorn een zigzag-vertrek en -aankomst uitgevoerd. Dat leverde zeer gewaardeerde extra vertrekscènes met volop stoom op.
De reguliere veerdienst van het klassieke motorschip Friesland uit 1956 over het IJsselmeer tussen de haven van Enkhuizen en Medemblik v.v. was een aangename aanvulling binnen de historische driehoek.

Bij gebrek aan een tweede stoomloc werd de sneltrein Enkhuizen – Hoorn getrokken door loc 9904 van Railexperts.
De Museumstoomtram Hoorn-Medemblik kan terugkijken op een zeer geslaagd Bello Festival 2026. Dank aan alle vrijwilligers van alle organisaties die met veel enthousiasme een fantastisch festival hebben gerealiseerd.
Tekst en foto’s: Frans van Sabben
Railtips
Activiteiten van de NVBSIn de agenda op nvbs.com staan alle activiteiten van de NVBS, zoals bijeenkomsten van onze afdelingen. Je vindt hier ook de openingstijden van de winkel, de bibliotheek en het archief in Amersfoort. Verder staan op onze website railtips met informatie over bijzondere ritten en andere wetenswaardigheden. Dagvers nieuws vind je verder op de NVBS-pagina op Facebook. |
|
|
Nieuwe spoorkaartFelix Nietzold uit Dresden heeft een nieuwe Nederlandse spoorkaart ontworpen. Hierop staan de lijnnummers vermeld volgens het systeem dat NS vanaf 2027 gaat gebruiken (zie artikel elders op deze pagina). De lijn Uitgeest – Rhenen heeft bijvoorbeeld het nummer S73: hierop rijden Sprinters met treinnummers in de 7300-serie. Er zitten ook nogal wat spelfoutjes in, zoals Voorhut in plaats van Voorhout, maar die zullen in volgende edities wel zijn hersteld. De spoorkaart kun je downloaden via spoorkaart.unibits.eu. Rechtlijnig reizenSchematische spoorkaarten bestaan al lang. Het oudste en beroemdste voorbeeld is de kaart die Harry Beck in 1933 voor de Londense metro maakte. Lees meer over rechtlijnig reizen in NVBS Actueel van januari 2018. |
VerkortingenNieuwe lijst met verkortingenVroeger was de telegraaf het belangrijkste communicatiemiddel binnen het spoorbedrijf. Teksten moesten toen letter voor letter door middel van morse worden overgeseind. Om het tempo erin te houden werden veel verkortingen gebruikt. In plaats van ‘Hilversum’ hoefde alleen ‘hvs’ te worden overgeseind. De telegraaf bestaat niet meer, maar verkortingen worden intern nog steeds veel gebruikt. De reisplanner van NS kent ze ook: tik als stationsnaam maar eens hvs in. Er bestond lang geleden een boekje voor spoormedewerkers: de Lijst van Verkortingen (LV). Maar toen Peter Gutter in 2002 begon aan zijn opleiding als treindienstleider, bleek die lijst nergens meer te vinden. Heel onhandig in een bedrijf waar alles wordt afgekort wat maar valt af te korten. Peter kreeg toen het advies om zelf maar een lijstje te gaan maken. Inmiddels is dat lijstje uitgegroeid tot een lijst met meer dan 12.700 verkortingen en andere vaktaal. De vijfde druk (22e editie) van de Lijst van Verkortingen is hier te vinden op de website van de NVBS. |
Zondag 2 augustus 2026: Deventer BoekenmarktOp de traditionele Deventer Boekenmarkt is ook de NVBS te vinden met een aantal gevulde boekenkisten. De VSM pendelt deze dag met een stoomtrein. |
Zomervakantie bij de Museumstoomtram
Maak de Spannendste Tijdreis met stoomtram en boot in de zomervakantie. Stap in en reis mee naar Hoorn, Medemblik en Enkhuizen. Doe de Stoomsafari: ontdek het kolenvuur op de locomotief en verkleed je als reiziger van 100 jaar geleden. Dat kan dagelijks behalve maandag tussen Hoorn, Medemblik en Enkhuizen. De Museumstoomtram biedt een zomervakantie vol reisbelevenissen voor de jongste bezoekers! www.stoomtram.nl/zomer |



Miniworld Rotterdam



