Kriskras door het Oostblok en hoge snelheden in Frankrijk

Samenstelling: Sjoerd Bekhof


NVBS-afdeling Utrecht op maandag 6 februari 2017

Op maandag 6 februari 2017 komt de afdeling Utrecht bijeen in het Volksbuurtmuseum.
Inleider Paul Muré zal over zijn reisindrukken uit Oost-Europa vertellen.

Al voor de val van de Muur in 1989 hadden de landen in Oost-Europa een bijzondere aantrekkingskracht op spoor- en tramliefhebbers. Immers, daar vond je nog stoom in de normale dienst, oude twee-assige trams en een infrastructuur met alle elementen die bij ons in snel tempo verdwenen, zoals klassieke seinen, handbediende overwegen en smalspoor in de berm van de weg. Toch durfde niet iedereen het aan om achter het IJzeren Gordijn te gaan kijken.
Maar na 1989 werd dat anders en ging er voor velen een “nieuwe” wereld open. Paul Muré bezocht in 1979 voor het eerst de DDR en in 1981 Hongarije en dat leverde al heel veel interessante dia’s op.

Kraków (Polen): tramstel met Konstal-motorwagens 850 + 923 + 924, lijn 76, vertrek eindpunt Salwator, 18 september 2012. Foto: Paul Muré.

Kraków (Polen): tramstel met Konstal-motorwagens 850 + 923 + 924, lijn 76, vertrek eindpunt Salwator, 18 september 2012. Foto: Paul Muré.

Na 1989 volgden bezoeken aan alle andere landen van het voormalige Oostblok. We zien de laatste restjes stoom, gaan vaak jaren terug in de tijd, krijgen een beeld van het reguliere treinverkeer, maken vele tramritten, maar genieten ook van prachtige steden en landschappen.
En we stellen vast dat ook de wereld daar razendsnel verandert. In dit diaprogramma reizen we kriskras van de Baltische staten tot Bulgarije. Zo maken we kennis met een spoor- en tramomgeving waar je – als je er eenmaal geweest bent – altijd weer naar terug wilt.

Bezoekers zijn welkom in het Volksbuurtmuseum, Waterstraat 27-29 in Utrecht. Aanvang van het programma is 19.45 uur; zaal geopend vanaf 19 uur. Het museum bevindt zich op loopafstand van Utrecht Centraal.

Sopron (Hongarije): stoomloc MÁV 424.160 rangeert, 6 juli 1981. Foto: Paul Muré.

Sopron (Hongarije): stoomloc MÁV 424.160 rangeert, 6 juli 1981. Foto: Paul Muré.


NVBS-afdeling Twente op woensdag 15 februari 2017

Op woensdag 15 februari 2017 komt de afdeling Twente bijeen in ’t Schöpke in Hengelo.
Ambrosius Baanders verzorgt een presentatie over het verkeer met snelle treinen in Frankrijk onder het motto “La grande vitesse française”.

Thalys en Eurostar. Paris, Gare du Nord, maart 2011. Foto: Ambrosius Baanders.

Thalys en Eurostar. Paris, Gare du Nord, maart 2011. Foto: Ambrosius Baanders.

In Frankrijk is op dit moment ruim 2.000 km hogesnelheidslijn in exploitatie met een kleine zeshonderd treinstellen en dit jaar zal er nog bijna 600 km bijkomen. Een indrukwekkend netwerk, waarop dagelijks met snelheden tot 320 km/h wordt gereden en dat toonaangevend is in de wereld. In 2014 werden er zo’n 125 miljoen passagiers vervoerd.
Het idee om veel sneller te gaan rijden kreeg vorm in de jaren zeventig, nadat in de jaren vijftig de eerste technische proeven hadden geleid tot het wereldrecord in 1955 van 331 km/h. Deze ontwikkeling had tot doel de markt terug te winnen op de auto en het vliegtuig. Dat leidde uiteindelijk tot de eerste lijn tussen Parijs en Lyon in 1981-1983 en vervolgens de opbouw van een indrukwekkend net. In 2016 is er ruim 100 km aan toegevoegd, dit jaar komt er dus nog meer bij. Het snelheidsrecord staat nu op 574,8 km/h.
In het begin was het vooral een initiatief van de spoorwegmaatschappij SNCF, later was vooral de Franse staat de stuwende kracht achter die uitbreidingen. Een presentatie niet alleen van de negen bestaande lijnen (en de drie die in aanbouw zijn) en de twaalf materieeltypes, maar ook van de impact op het vervoer en de regionale ontwikkeling in Frankrijk en de invloed op de ontwikkelingen in andere landen, waaronder Nederland.

Bezoekers zijn welkom in het N.S.H.-gebouw ’t Schöpke, Waarbekenweg 23, 7553 KH Hengelo. Aanvangstijd 19.30 uur. De zaal is open vanaf 18.30 uur. Naast het gebouw is een eigen parkeerterrein.
Treinreizigers lopen in tien minuten vanaf station Hengelo.

TGV Duplex in de uitvoering Ouigo langs de rotswand Défilé de Donzère tussen Valence en Orange; 11 juni 2015. Foto: Pierre Julien.

TGV Duplex in de uitvoering Ouigo langs de rotswand Défilé de Donzère tussen Valence en Orange; 11 juni 2015. Foto: Pierre Julien.

Kennismaken met de afdelingen van de NVBS?

De afdelingen van de NVBS organiseren diverse activiteiten, meestal avonden over bepaalde railonderwerpen en soms ook excursies. De op deze pagina genoemde presentaties zijn ook toegankelijk voor niet-leden. De NVBS wil hen namelijk laten kennismaken met deze informatieve en gezellige bijeenkomsten. Van de niet-leden wordt soms een extra bijdrage van één euro gevraagd bovenop de vaste entree­prijs (lees: kostenvergoeding voor zaal­huur), meestal 2,50 euro.