Nog even dit…

Reacties van lezers, aanvullingen op eerdere artikelen, oproepen en leuke nieuwtjes. Dit zijn zaken die thuis­horen in “Nog even dit…”. Heb je ook iets te melden? Laat het ons weten!

Ons mailadres: nieuwsbrief@nvbs.com.


Herinnering aan het Dockumer Lokaeltsje

Met de onthulling van twee informatiepanelen bij de Woudweg en de Stationsweg is een bijzonder stukje Dokkumer geschiedenis weer zichtbaar geworden. De panelen vertellen het verhaal van het Dockumer Lokaeltsje, de tram- en later busverbinding die Dokkum ruim een eeuw lang met de regio verbond. Ze staan bij het voormalige wachthuisje aan de Woudweg en bij het oude busstation aan de Stationsweg. De panelen tonen met tekst en beeld hoe het vervoer in de regio zich ontwikkelde: van trekschuiten en paardentrams tot stoomtrams en uiteindelijk de bekende gele bussen van de FRAM. De komst van de panelen sluit aan bij de recente hernieuwde belangstelling voor het Dockumer Lokaeltsje. Zo werd onlangs nog het kunstwerk van een trein met twee wagons onthuld op de geluidswal aan de Rondweg-Noord in Dokkum. Bron: www.noardeast-fryslan.nl.

Het informatiebord hangt in een voormalig bushokje voor de woning van een autobusondernemer. Deze woning staat op de plek van het voormalige tram­station van Dokkum, aan de zuidzijde van de stad. Foto’s: Eildert Duijff, Dokkum.


Expositie langste reizigerstrein

Op zondagmiddag 28 december 2025 vindt in NVBS Centraal de jaarlijkse ruil- en verkoopbeurs plaats. Die middag is ook een expositie te zien over de langste reizigerstrein ter wereld. Die trein bestond uit zestig ICR-rijtuigen. Van dit type is enkele maanden geleden afscheid genomen.

De langste reizigerstrein ter wereld reed op 19 februari 1989 in het kader van 150 jaar spoorwegen in Nederland. De expositie wordt ingericht door Rob Schippers, de vroegere projectleider Treinenshow en Bijzondere Ritten NS-150. Wie boeken of anderszins betreffende NS-150 wil laten signeren, kan Rob daarop aanspreken.


De laatste Vriendendienst

Onlangs verscheen het laatste nummer van de Vriendendienst, het ledenblad van de Vereniging Vrienden van het Spoorwegmuseum. Het blad verscheen achttien jaar geleden voor het eerst. Al die jaren verzorgde Peter van der Vlist de redactie van de Vriendendienst. Tot en met nummer 36, want de directie van het Spoorwegmuseum heeft besloten om de relatie met de Vrienden te verbreken.

In zijn voorwoord schrijft Peter dat hij de recente ontwikkelingen als onwerkelijk ervaart: “De directie heeft bij diverse gelegenheden laten weten niet meer terug te komen op het besluit en dus wordt 2026 een jaar waarin we ons moeten bezinnen op de toekomst van de vereniging. Als redacteur van de Vriendendienst denk ik dat er volgend jaar geen ruimte meer is voor een blad dat met veel plezier werd samengesteld met onderwerpen die steeds ‘ons’ museum betroffen. De relatie met ‘mijn’ museum is verbroken.”

Peter memoreert ook de twee laatste projecten die mede door de Vrienden mogelijk zijn gemaakt: de inrichting van de HSM-D en de expositie Spoordieren. Hiervoor zijn bedragen van 20.000 resp. 35.000 euro overgemaakt. De opmerking van de museumdirectie dat de Vrienden goed zijn voor ‘relatief kleine bijdragen’ moet dus misschien worden genuanceerd, aldus Peter.

Ook de voorzitter van de Vrienden, Richard Weurding, komt in het blad terug op het besluit van de museumdirectie. Hij schrijft: “De 55-jarige samenwerking tussen Spoorwegmuseum en Vriendenvereniging werd door de museumdirectie onaangekondigd en eenzijdig verbroken. Andere koers, nieuwe doelgroepen en nieuwe ‘geefkringen’ vormen de nieuwe focus van het museum. De Vrienden­vereniging en zijn achterban horen hier niet bij, zo viel te beluisteren.”

Op 22 november 2025 vond een ledenbijeenkomst plaatst waar meer dan 100 leden aanwezig waren. Ook hier was sprake van grote verbazing en ook emotie over de onbegrijpelijke handelwijze van het museum, en over de volstrekte miskenning van de betekenis en waarde van de vereniging. “Veel onderdelen van de museumcollectie zouden niet zijn bewaard of zijn gerealiseerd zonder de Vriendenvereniging”, aldus Richard Weurding.

Tijdens de ledenbijeenkomst zijn geen besluiten genomen over hoe het nu verder moet met de vereniging en met het (aanzienlijke) bedrag dat in kas is. Dat gebeurt in de loop van 2026.

Ambassadeur

Het Spoorwegmuseum bij de Maliebaan in Utrecht werd in 1954 geopend. Mijn eerste bezoek vond plaats in 1959, toen ik acht jaar was. Daarna ben ik er vele malen geweest, vooral in de jaren 80 toen ik bijna in de achtertuin van het museum woonde. Hoe lang ik lid ben van de Vereniging Vrienden van het Spoorwegmuseum weet ik niet precies, maar dat is zeker ook alweer een halve eeuw. Ik beschouw mijzelf als trouwe fan van het museum, en ik had en heb ook regelmatig contact met verschillende vriendelijke medewerkers en vrijwilligers. En natuurlijk voel ook ik mij geschoffeerd door de huidige directeur van het museum. Zo beweert ze dat Vrienden korting krijgen op aankopen in de museumwinkel. Als dat waar is, dan heb ik nog een aardig bedrag tegoed van die winkel. En kennelijk begrijpt ze niet dat die 800 Vrienden niet alleen donateur zijn maar vooral ook ambassadeur. Die nemen hun kinderen en kleinkinderen mee om ze kennis te laten maken met een leuk en interessant museum. Maar de lol is er voor mij momenteel wel een beetje af.

Nico Spilt


Word lid van de NVBS



Activiteiten van de NVBS

In de agenda op nvbs.com staan alle activiteiten van de NVBS, zoals bijeenkomsten van onze afdelingen.

Je vindt hier ook de openingstijden van de winkel, de bibliotheek en het archief in Amersfoort.

Verder staan op onze website railtips met informatie over bijzondere ritten en andere wetens­waardigheden.

Dagvers nieuws vind je verder op de NVBS-pagina op Facebook.



Railtheater Amsterdam

Het Rail Theater Amsterdam (RTA) geeft alleen nog incidenteel voorstellingen in de eigen RTA-zaal in Amsterdam. Soms zijn er gast­voorstellingen, onder andere bij de NVBS. Ook kun je films bekijken in het Digitale Rail­theater Amsterdam. www.railtheater.nl


Rail Away gaat weg

Tussen kerst en de jaarwisseling zijn de volgende nieuwe afleveringen van Rail Away te zien op NPO 2:

  • Donderdag 25 december vanaf 19.50 uur – Zwitserland: Luzern – Engelberg (winter)
  • Vrijdag 26 december vanaf 19.50 uur – Duitsland (1): Wismar – Rostock
  • Zondag 28 december vanaf 17.25 uur – Duitsland (2): Rostock – Sassnitz
  • Dinsdag 30 december vanaf 19.55 uur – Oostenrijk: Wiener Neustadt – Puchberg am Schneeberg + Schneebergbahn

Na 2026 worden er geen nieuwe afleveringen meer gemaakt en zendt de EO alleen nog herhalingen uit, dit vanwege de bezuinigingen bij de publieke omroep. Tegen het verdwijnen van Rail Away kun je een petitie tekenen.

Lees ook het interview met regisseur Gerben van Ommen: Op reis met Rail Away in NVBS Actueel, december 2016.


Realityserie over meldkamer NS

RTL5 en Videoland komen met een nieuwe realityserie over de centrale meldkamer van de afdeling NS Veiligheid & Service. De serie volgt zeven duo’s van Veiligheid & Service tijdens hun dagelijkse werk. Medewerkers van deze dienst zijn zichtbaar aanwezig op stations, aanspreekbaar voor reizigers en altijd paraat om in te grijpen bij incidenten. In de meldkamer in Utrecht komen alle meldingen uit treinen en stations samen: van zwartrijders tot dronken passagiers en van onwelwordingen tot overvolle treinen na bijvoorbeeld een concert in de Johan Cruijff ArenA. Meldkamer Utrecht Centraal is vanaf 5 januari 2026 wekelijks te zien op RTL5 en Videoland.


Videokanaal ProRail

Op het videokanaal van ProRail vind je onder andere webcams waarmee je diverse werkzaamheden kunt volgen. www.youtube.com/@prorail