Het lelijkste station van Nederland?

Lage Zwaluwe in 1975 en 2026

NS en ProRail vragen elk jaar reizigers naar hun mening over de bijna 400 Nederlandse treinstations. Dit is de zogeheten stationsbelevingsmonitor. Het hoogst scoort altijd Klimmen-Ransdaal in Limburg, met rapportcijfer 8,7. Onderaan bungelt steevast Lage Zwaluwe, met rapportcijfer 4,8 (cijfers uit 2025).

Is Lage Zwaluwe daarmee het slechtste of lelijkste station? Eigenlijk moet je je dan eerst afvragen of je dit wel een station mag noemen. Vroeger in elk geval wel: tot 2001 stond er nog een stationsgebouw, een ontwerp van S. van Ravesteyn. Dat was in 1950 gebouwd als opvolger van het tijdens de oorlog zwaar beschadigde oorspronkelijke station. Voor foto’s zie Stationsweb.

Het stationsgebouw van Lage Zwaluwe op 12 augustus 1975. Foto: F.J. Hoevenagel, beeldbank SNR.

In 2001 werd dit aardige gebouw, zoals zo veel ontwerpen van Van Ravesteyn, gesloopt. Het moest plaatsmaken voor de sporen van de HSL van Rotterdam naar België.

Het ‘stationsplein’ van Lage Zwaluwe op 27 april 2026. Links de lange luchtbrug. Foto: Nico Spilt.

In 2003 werd een lange glazen luchtbrug over de sporen aangelegd. Iets wat op een stationsgebouw lijkt is er niet. De enige voorziening is een kaartautomaat. Wie iets wil eten of drinken zal dit zelf mee moeten nemen: in de wijde omgeving is helemaal niets te vinden. Lage Zwaluwe zelf ligt op zes kilometer van het station. In de glazen luchtbrug zitten twee kleine wachtruimtes, maar die zijn afgesloten. Zoveel wachtenden zijn er trouwens niet, met zo’n 800 reizigers per dag.

Op het stationsplein, als je dat zo mag noemen, staat een elektriciteitshuisje. Hierop is de gedenkplaat aangebracht met de namen van vijf tijdens de Tweede Wereldoorlog omgekomen spoorwegmedewerkers. Ook de gedenksteen ter herinnering aan de elektrificatie in 1950 is behouden. Die zat vroeger aan de gevel van het station (tussen de klok en de brievenbus) en zit nu in een gemetseld muurtje.

Is er dan niets positiefs te melden over Lage Zwaluwe? Voor treinspotters misschien toch wel: er komen veel treinen voorbij, waaronder goederentreinen van en naar Rotterdam. Over de HSL razen treinen voorbij van en naar België, Parijs en Londen. En met een beetje geluk zie je ook rangeerbewegingen van treinen bestemd voor de industrieterreinen Moerdijk of Oosterhout.

Lage Zwaluwe is per Sprinter bereikbaar uit Dordrecht, Breda en Roosendaal.

Nico Spilt