Uit de winkel

Recent verschenen boeken en andere artikelen uit het rijke aanbod van onze verenigings­winkel.

Recent verschenen

Klik op een afbeelding voor meer informatie. Of bekijk alle recente artikelen.

Kalenders 2027

Uitgevers zijn druk bezig met het samenstellen van kalenders voor het volgende jaar. We hebben er al verschillende in huis die je kunt bestellen. Bekijk het overzicht.

Aanbiedingen webwinkel

Voor de gebruikers van onze webwinkel hebben we onze aanbiedingen op een rijtje gezet. Ze zijn eenvoudig op te zoeken door de categorie Aanbiedingen aan te klikken. We breiden deze categorie in de loop van dit jaar verder uit. Zeker weten of er nog voorraad is? Neem contact op met: verzending@nvbswinkel.com.

Onze beste aanbieding is Moderne Trams deel 2. We hebben nog voldoende voorraad! In 2024 schreven we dit over dit prachtige boek: Spoor- en tramliefhebbers kijken vooral naar het verleden. Trams waren leuker toen ze werden voorzien van boogramen en aangeduid kon worden als “drie- of vierramer”. Een boek met de titel “Moderne trams” uitgeven was dus een beetje gewaagd. Maar de (gelede) trams uit het boek waren door de lagere exploitatiekosten voor veel tram­bedrijven wel de redding in de jaren ’50 en ’60. Anders was opheffing en vervangen door bussen de oplossing, zoals dat eerder met hulp van de banden- en bus­industrie in de VS gebeurde. Helaas kwam de tram in de jaren ’70 weer in de knel, deze keer door de “worldwide traffic jam” als gevolg van het toenemend autobezit. De kosten om de tram onder de grond te stoppen of een metro aan te leggen waren hoog en de daarvoor vaak benodigde sloop van binnensteden werd niet door iedereen gewaardeerd. De kentering begon in Frankrijk. De auto werd daar uit het centrum verbannen en nieuw aangelegde tramlijnen werden onderdeel van de stedelijke vernieuwing. De aandacht voor toegankelijkheid zorgde bovendien voor de ontwikkeling van de lagevloertram. Deze trams zijn tegenwoordig de “state of the art”. De moderne trams uit de twee delen van Frits van der Gragt et al. zijn daardoor verouderd. Ze zijn gesloopt of verkocht aan voormalige Oostbloklanden en oude “trammetjes” geworden. Dus vergeet de titel van deze boeken en geniet van de ouderwetse Düwags en PCC’s voor een aantrekkelijke prijs.

Deel 1 is uitverkocht. Dit artikel is uitsluitend verkrijgbaar als tweedehands exemplaar.

Deel 2 is dus nog steeds te koop.

Deel 3, over Stadtbahn- en lagevloertrams, is nooit verschenen door het overlijden van Frits van der Gragt.

Tweedehands artikelen

We hebben weer een aantal tweedehands artikelen ingevoerd in de webshop. Klik hier voor Nederlandse artikelen. Klik hier voor buitenlandse artikelen.

Voor de buitenlandse artikelen geldt altijd: slechts één exemplaar beschikbaar, dus wees er snel bij. Van de Nederlandse artikelen hebben we soms meerdere exemplaren beschikbaar.

Boekbespreking

De Italiaanse uitgever Duegi Editrice geeft al jaren dikke tijdschriften uit, onder de omschrijving Fascicolo, letterlijk “schrift”. Ze vallen op door de hoge kwaliteit van papier en druk. Vaak worden deze uitgaven gebaseerd op een deel van een eerder verschenen boek. De prijzen zijn aantrekkelijk en ook inhoudelijk gaat het om degelijke historische werken over Italiaanse locomotieven, treinstellen, rij­tuigen en zelfs goederenwagens. De meest recente delen gaan over elek­trische treinstellen en motorwagens, Automotrici Elettriche, en zijn gebaseerd op een boek van Giovanni Cornolò uit 1985 (toen uitgave Ermanno Albertelli Editore). De huidige samensteller belooft een update voor de ontwikkelingen sinds 1985.

Dit jaar is Duegi Editrice begonnen met de serie Treni senza tempo: tijdloze treinen. De eerste twee deeltjes zijn geschreven door Angelo Nascimbene, ook betrokken bij de Fascicolo, gebaseerd op de werken van Giovanni Cornolò. Exemplaren van de treinen die worden behandeld in deze tijdschriftserie zijn bewaard door de Fondazione FS.

In het eerste deel worden de luxe treinen serie ALe 601 beschreven. In de jaren 60 waren de treinstellen betrokken bij hogesnelheidsproeven van de FS. Het gaat om losse gestroomlijnde motorwagens met bijpassende tussenrijtuigen van verschillende typen die onderling kunnen worden gecombineerd. Na een uit­gebreide technische beschrijving wordt de inzet van de treinen besproken, evenals de latere ombouw voor 200 km/u. Het plan voor ombouw voor minder prestigieuze treinen (ALe 841) komt aan bod, evenals de inzet voor treinen naar Sicilië. Een vierwagenstel is bewaard gebleven en is recent gerestaureerd zoals wordt beschreven in het laatste hoofdstuk.

Het tweede deel gaat over de treinstellen serie ETR 250. Deze treinstellen zijn de kortere uitvoering met vier rijtuigen van de Settebello (ETR 300), die zeven rijtuigen lang was (de naam is een verwijzing naar een kaartspel). De vierdelige trein is bekend als Arlecchino: harlekijn. De treinen deden dienst tot rond de eeuwwisseling, maar de ETR 252 is bewaard gebleven dankzij de Fondazione FS. Het herstel wordt beschreven in een kleurenrapportage met veel aandacht voor het fraai gerestaureerde interieur. Inclusief de bijzondere draaistoeltjes in de “belvedere”, waar de reizigers vrij uitzicht hebben over het landschap en het spoor, omdat de machinist is verwezen naar een “cockpit” boven het dak.

Met deze deeltjes krijgt u waar voor uw geld. Voorwaarde is wel een redelijke kennis van het Italiaans.

Automotrici Elettriche Fascicolo 1. Door Giovanni Cornolò, Angelo Nascimbene. Uitgever Duegi Editrici. 84 blz., 21×29 cm, z/w-foto’s, tekeningen. Art.nr. 155-0160. Prijs € 13,00.

Automotrici Elettriche Fascicolo 2. Door Giovanni Cornolò, Angelo Nascimbene. Uitgever Duegi Editrici. 84 blz., 21×29 cm, 114 z/w-foto’s, 16 tekeningen. Art.nr. 155-0162. Prijs € 13,00.

Treni Senza Tempo 1 – Ale 601. Door Angelo Nascimbene. Uitgever Duegi Editrici. 90 blz., 21×29 cm, foto’s, tekeningen. Art.nr. 155-0163. Prijs  € 14,50.

Treni Senza Tempo 2 – ETR 262. Door Angelo Nascimbene. Uitgever Duegi Editrici. 84 blz., 21×29 cm, foto’s, tekeningen. Art.nr. 155-0164. Prijs  € 14,00.

Dvd-bespreking

So war sie damals, die DB. Teil 10. Dampf am Rand und in der Mitte.

Dit is het laatste deel van “So war sie damals, die DB” door Ton Pruissen. Eerdere dvd’s in deze serie werden vaak geografisch georganiseerd. Maar deze keer zwerven we door West-Duitsland en de locaties zijn lang niet allemaal bekende plekken. Dit waren blijkbaar de restjes uit het archief. Maar Ton bewaart het lekkerste voor laatst. Er is veel bijzonders te zien in deze films in zwart-wit (jaren ’60) en kleur (jaren ’70). Ik beperk me tot enkele hoogtepunten.

Bovenaan in dat lijstje staan wat mij betreft de beelden van de Baureihe 98.8-9 (de Beierse GtL 4/4) en BR 98.11 (GtL 4/5). De laatste exemplaren reden in Bahn­betriebswerk (Bw) Schweinfurt in 1968 in Noord-Beieren op de lijn Bad Neustadt (Saale) – Bad Königshofen. Die treinen werden samengesteld uit enkele drie- en vierassige Umbau-rijtuigen. Pittige locomotiefjes uit 1923, maar de topsnelheid was slechts 40 km/u. Met extra loopas mocht de omgebouwde GtL 4/5 maar liefst 55 km/u. De 98 886 uit de opname is bewaard en rond de eeuw­wisseling rijvaardig gemaakt door de werkplaats in Meiningen.

In Giessen zien we de BR 66, een zeer mooie stoomloc van de DB uit 1955. Die locs zien we zowel in zwart-wit als in kleur. De BR 66 was bedoeld als vervanging van Pruisische personentrein-locomotieven. Bijvoorbeeld de – aanzienlijk minder fraaie – BR 78, de Pruisische T18. Ook die locs krijgen we te zien op deze dvd. Van de BR 66 werden slechts twee stuks gebouwd. Het was al snel duidelijk dat diesellocs stoom zou vervangen. BR 78 zou de BR 66 ruimschoots overleven.

Ook de opnamen van de Oostduitse BR 01.5 staan op mijn lijstje van favoriete beelden. De schortplaten onder de omloop maken de loc aanzienlijk eleganter dan de verbouwde DB-uitvoeringen. De rijtuigen van de treinen in het grensverkeer met de DDR zijn bijzonder interessant en komen gelukkig volledig in beeld. Niet alle Oostduitse machinisten stelden het filmwerk van stoomfans op prijs: één loc verdween volledig in alle stoom uit de cilinders. Ton Pruissen hield echter stug vol!

Zoals we van de cineast weten heeft hij oog voor detail in beeld en geluid. Onwillekeurig ga je tellen als een stoomloc de draaischijf oprijdt. Bijvoorbeeld een BR 55 (een Pruisische G8): bonk, bonk, bonk. Eerst viermaal voor de loc, dan driemaal voor de tender. Langzaam, want er is behoorlijk wat hoogteverschil tussen het spoor op de vaste grond en de schijf! Maar die klaterende straal water uit de injecteur roept bij mij toch andere associaties op.

Tussendoor komen soms elektrische treinen langs. Die filmde Ton Pruissen gelukkig ook. Twee gekoppelde E52-locs bijvoorbeeld. Maar wat doen deze oude locs voor een goederentrein? Terwijl ze zelfs in hun laatste jaren vooral per­sonen­treinen reden waarvoor ze waren bedoeld. Een “last-minute” vervanging van een defecte E40 misschien? Het is duidelijk “bijvangst”, maar maakt het tijdsbeeld compleet.

Ton Pruissen wist in de jaren ’60 al goed waar “Abraham de mosterd haalde”. Dat levert bijzondere beelden op van stoomlocs die minder ondernemende liefhebbers alleen kenden uit de boeken van Karl-Ernst Maedel. Waarvoor onze dank!

So war sie damals, die DB. Teil 10. Dampf am Rand und in der Mitte. Door Ton Pruissen. Uitgever Nord Süd Express. Speelduur 51 minuten. Art.nr. 468-9010. Prijs € 16,80.

Besprekingen door Leo de Jong